فضـــای مجازی

تشویش اذهان عمومی در فضای مجازی

نویسنده: گلنوش باقــری
امروزه یکی از جرایمی که در فضای مجازی رو به افزایش است، انتشار اخبار کذب و دروغین نسبت به اشخاص حقیقی و حقوقی است. متاسفانه در برخی اوقات افرادی هستند که با ساخت و نشر مطالب جعلی و دروغین در خصوص اشخاص و قرار دادن مطالب فوق در انواع شبکه‌های مجازی، خسارات جبران‌ناپذیری به شخصیت و اعتبار او وارد می‌کنند. نتیجه طبیعی نشر مطالب کذب و شایعات ساختگی، برهم خوردن نظم و امنیت اجتماعی و ایجاد رعب و وحشت و تشویش اذهان عمومی است.
امروزه یکی از جرایمی که در فضای مجازی رو به افزایش است، انتشار اخبار کذب و دروغین نسبت به اشخاص حقیقی و حقوقی است. متاسفانه در برخی اوقات افرادی هستند که با ساخت و نشر مطالب جعلی و دروغین در خصوص اشخاص و قرار دادن مطالب فوق در انواع شبکه‌های مجازی، خسارات جبران‌ناپذیری به شخصیت و اعتبار او وارد می‌کنند. نتیجه طبیعی نشر مطالب کذب و شایعات ساختگی، برهم خوردن نظم و امنیت اجتماعی و ایجاد رعب و وحشت و تشویش اذهان عمومی است.

با گسترش انواع شبکه‌های مجازی، گروهی از اشخاص در جامعه که بیشتر در معرض این آسیب ضداخلاقی و ضداجتماعی قرار دارند، اشخاصی هستند که از شهرت و آوازه‌ بیشتری در جامعه برخوردار هستند. این طبقه از اشخاص، همانند بسیاری از هنرمندان، بازیگران و سیاستمداران و حتی بسیاری از شرکت‌های معتبر نسبت به سایر اشخاص جامعه بیشتر در معرض این آسیب قرار گرفته اند.

وظیفه کاربران فضای مجازی
بسیاری از کاربران در فضای مجازی خواسته و یا ناخواسته اقدام به نشر اکاذیب و شایعات کرده و به گسترش اخبار کذب در فضای مجازی دامن می‌زنند. مطالب دروغینی که ممکن است در خصوص وقایع حقوقی اعم از ازدواج، فوت و طلاق آنها به انحای مختلف صورت بپذیرد.
متاسفانه با انتشار مطالب فوق، مشکلات و آسیب‌های زیادی برای اشخاص به وجود می‌آید و به حقوق قانونی شان تعرض می‌شود زیرا که با گستردگی شبکه‌های مجازی، مطالب به سرعت در میان اقشار جامعه پخش می‌شود و بعضا موضوع نشر اکاذیب فراتر از درون مرزها، جهانی نیز می‌شود. این در حالی است که با توجه به این که اکثریت کاربران به دلیل جهل به قانون و عدم آگاهی از جرم بودن نشر اکاذیب در فضای مجازی، اقدام به انتشار مطالب کذب و نقل قول از منابع مختلفی که در فضای مجازی به آنها دسترسی پیدا کرده‌اند می‌کنند.

جرم نشر اکاذیب در فضای مجازی
مطابق با قانون، نشر اکاذیب در فضای مجازی جرم است. براساس ماده 18 قانون جرایم رایانه‌ای، مصوب خردادماه 1388 و یا ماده 746 قانون مجازات اسلامی، هر کس به قصد اضرار به غیر و یا تشویش اذهان عمومی یا مقامات رسمی به‌وسیله سیستم‌های رایانه‌ای و یا مخابراتی اکاذیبی را منتشر کند و یا در دسترس دیگران قرار دهد و یا با همان مقاصد، اعمالی را برخلاف حقیقت، راسا و یا به عنوان نقل قول به شخص حقیقی و یا حقوقی یا مقام‌های رسمی به طور صریح یا تلویحی نسبت دهد، اعم از این که از طریق یاد شده به نحوی از انحا، ضرر مادی یا معنوی به دیگری وارد شود یا نشود، افزون بر اعاده حیثیت به حبس از 91 روز تا دو سال یا جزای نقدی از پنج میلیون ریال تا 40 میلیون ریال یا هر دو مجازات محکوم خواهد شد.
اینگونه کاربران مجرم که با استفاده ازانواع سیستم‌های رایانه‌ای و مخابراتی اقدام به هتک حیثیت و انتشار اکاذیب نسبت به اشخاص، به خصوص اشخاص مشهور با هدف و انگیزه از بین بردن آبروی اشخاص فوق می‌کنند، مصون از مجازات‌های قانونی نخواهند ماند و پرونده بر اساس قانون، با شکایت شاکی قابل طرح و پیگیری قضایی است. خوشبختانه در حال حاضر کادر مجرب پلیس فتا با استفاده از کارشناسان فنی و متخصص در چارچوب قانون، نسبت به شناسایی و تعقیب و تحویل این‌گونه مجرمان به مقامات قضایی اقدام می‌کند.

خسارات غیرقابل جبران
بزرگترین مشکلی که پرونده‌های نشر اکاذیب و هتک حیثیت اشخاص مخصوصا اشخاص مشهور و سرشناس در بین مردم دارد، بازی با آبروی ایشان است. این اشخاص مخاطبان بسیاری را به خود جذب می‌کنند، از همین رو با نشر سریع اخبار کذب و شایعات دروغین و تصاویر و ایجاد پروفایل‌های جعلی در فضای مجازی، خساراتی به اشخاص فوق وارد می‌شود که تبعات آن غیرقابل جبران است. کاربران اینترنتی باید با آگاهی و مطالعه قوانین و طریقه استفاده صحیح و درست از علم و تکنولوژی در حیطه فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات عمل کنند و طریقه استفاده صحیح از فن‌آوری فوق برای تمامی اقشار جامعه فرهنگ‌سازی شده و آموزش داده شود.

ساخت صفحه مجازی کاذب به اسم افراد مشهور
هنرمندان، بازیگران، ورزشکاران و دیگر اشخاص مشهور، لازم است در حفظ اطلاعات شخصی و محرمانه خود دقت لازم را داشته باشند و به هر شخصی اجازه ورود به حریم خصوصی‌شان را ندهند، زیراکه افراد سودجو فرصت استفاده از اطلاعات شخصی و خصوصی‌شان را ندارند.
طبق فصل پنجم قانون جرایم رایانه‌ای، ایجاد پروفایل جعلی برای اشخاص مشهور نیز جرم بوده و اشخاص فوق می‌توانند تحت عنوان مجرمانه نشر اکاذیب و هتک حیثیت طرح شکایت کنند و این در حالی است که اگر اطلاعات شخصی و اسرار شخصی اشخاص فوق منتشر شود، به جهت تشویش اذهان عمومی، طبق قانون با ایشان برخورد خواهد شد؛ از مواردی که کاربران اینترنتی باید مد نظر قرار دهند، اهمیت حفظ محرمانگی و امنیت اطلاعات شخصی است و حتی در صورتی که کابران متوجه انتشار و اشتراک مطالب کذب و هرگونه اقدام مجرمانه شوند، می‌توانند با برقراری تماس با پلیس فتا از طریق ایمیل و یا تلفن، این ظابطان قضایی را جهت جلوگیری از اقدامات مجرمانه و تعقیب مجرمان مطلع سازند.

در‌حاشیـــه
با توجه به انتشار اخبار کذبی که از سوی کاربران ناشناس در فضای مجازی قرار می‌گیرد، باید به این نکته دقت کرد که قبل از به اشتراک گذاردن خبری در فضای مجازی، در خصوص محتوای آن دقت شود، زیراکه حتی با جذاب بودن مطلبی کذب در فضای مجازی، آثار مخربی در جامعه به بار می‌آورد. در صورتی که فرهنگ استفاده از اینترنت و فن‌آوری اطلاعات در جامعه نهادینه نشود، تمامی شبکه‌های مجازی به جایگاهی جهت انتشار مطالب دروغین تبدیل می‌شوند و متعاقب آن، هرگونه پیام رسمی و حقیقی غیرقابل باور خواهد شد، علی‌الخصوص انتشار اخبار کذب مربوط به اشخاص سرشناس و مشهور کشور، دست درازی به حریم خصوصی و از بین رفتن آن است. کاربران و استفاده‌کنندگان از فن‌آوری اطلاعات بایستی بدانند منابع موجود در شبکه‌های مجازی مورد وثوق و اطمینان نیستند و بهتر است که خبرهای رسمی و مهم را از طریق تلوزیون، رادیو و هرگونه خبرگزاری‌های موثق به دست آورند.



ارسال پیام اشتراک



 
 
 Security code